|
|
Welkom op vriendschap
Zakendoen is vriendschap sluiten
Door SASKIA HERBERGHS
DELFT - Het moet om het prestige zijn dat de belegger Zhang een Chinees
hotel bouwt in Delft, vermoedt architect Steijger van MIII Architecten in
Rijswijk.
Een
tekening van het Chinese hotel op de Ypenburgse Poort zoals MIII
Architecten uit Rijswijk dat heeft ontworpen. ARTIST IMPRESSION MIII
ARCHITECTEN
„In Shanghai zou hij een hoger rendement halen dan hier.’’
Desondanks was het geen gelopen race om Zhang zover te krijgen dat hij
daadwerkelijk in Delft aan de slag zou gaan. Steijger: „Zhang vond dat er
flink wat van de prijs af kon, maar hier werkt dat niet zo. Het was een
moeizaam onderhandelingsproces.’’ Toch is het gelukt: na een jaar lang
voorbereiden tekenden Zhang namens Shanghai Taiyuan Property Company
Limited en directeur San Giorgi van BAM Utiliteitsbouw, regio Den Haag,
recentelijk een overeenkomst waardoor de bouw van het viersterrenhotel aan
de Kleveringweg op bedrijventerrein Ypenburgse Poort in december kan
beginnen.
Het ontwerp is gemaakt door Steijger en zijn collega
Van Buren. Het was een bijzondere opdracht, zegt Steijger die zich vorige
maand een week lang heeft verwonderd in de supersnelle stad Shanghai met
eindeloze hoogbouwtorens en brede wegen gevuld met dure auto’s.
„Zaken doen met Chinezen is vriendschap sluiten. Veel met elkaar eten,
speechen over wat je fijn vindt aan elkaar en dan tot afspraken komen,’’
zegt Steijger. Maar vriendschap is in China anders dan hier. „Ik heb
meneer Zhang eens thuis uitgenodigd om mosselen en zuurkoolstamppot te
eten.’’
„Dat was hartstikke leuk, maar toen wij in
Shanghai waren, nodigde Zhang ons uit in een privékamer in een restaurant.
Zijn huis hebben we niet gezien.’’ Ook typisch: „Zhang was erg
geďnteresseerd om het hele huis te zien. Chinezen gaan anders om met
privacy dan wij.’’
Rondlopen moet ook mogelijk zijn
in het Delftse hotel met 70 kamers voor zakenlieden en toeristen. Chinezen
moeten zich er thuis voelen. Er komen lobby’s, bespreekruimten,
restaurants, een massageruimte en een grote karaokebar. Steijger:
„Chinezen willen in het hotel zelf activiteiten ondernemen.’’ Dat het
hotel op een bedrijventerrein is gesitueerd, vinden Chinezen geen bezwaar.
„Ze zijn gericht op de Rotterdamse haven en op Den Haag. De afstand tot
Schiphol is voor hen klein. Het had ook in Leiden kunnen komen, maar Delft
is de Chinezen erg ter wille geweest.’’
VRIENDSCHAP GEBASEERD OP RATIONELE OVERWEGINGEN
Vriendschappen hangen af van rationele overwegingen waarbij we kosten en baten met
elkaar vergelijken. Ook de gelegenheid om elkaar te ontmoeten speelt een belangrijke rol,
evenals het streven naar wederkerige en stabiele relaties. We noemen niet zomaar iemand
onze vriend. Tot deze conclusies komt de socioloog Gerhard van de Bunt, die op 22 april
1999 promoveert aan de Rijksuniversiteit Groningen.
Van de Bunt nam gedurende twee jaar vragenlijsten en interviews af van eerstejaars
studenten, verpleegkundigen en dialysepersoneel. Hoe zij vriendschappen sluiten, op basis
van welke factoren en hoe hun relaties zich ontwikkelen, beschreef hij in nieuwe
methodologische modellen.
Kosten en baten
Met wie is het de moeite waard om te gaan, is de rationele overweging bij het kiezen van
vrienden. "Het klinkt alsof deze keuze bewust wordt gemaakt aan de hand van een
weloverwogen berekening," zegt Van de Bunt. "Dat beweer ik niet. Pas achteraf
blijkt dat je toch van een kosten-batenanalyse kunt spreken bij netwerkstructuren van een
werk- of studiesituatie."
Roken of niet roken
Eerstejaars studenten sluiten vriendschappen onder relatief eenvoudige omstandigheden. Ze
verkeren immers allemaal in dezelfde situatie. Gelegenheid om elkaar te ontmoeten blijkt
een belangrijke reden voor vriendschap. Gezamenlijk de pauze doorbrengen - al of juist
niet rokend - is bijvoorbeeld een stimulerende factor. Sommige studenten gaan zo snel
mogelijk zoveel mogelijk relaties aan. Gelijke leeftijd en geslacht geven bij hen de
doorslag. Anderen laten het over aan het toeval. Factoren als populariteit, religieuze
gezindheid of softdrugsgebruik lijken nauwelijks invloed te hebben. Sommigen blijken
vriend te zijn met de vrienden van hun vrienden, maar het is op zich geen drijfveer om die
vriendschap te sluiten.
trategische overwegingen
Na de eerstejaars studenten zette Van de Bunt zijn onderzoek voort op een verpleegkundige
afdeling en een dialysecentrum in een ziekenhuis. In werksituaties spelen hi?rarchie,
noodzaak tot samenwerking en onderlinge afhankelijkheid een complicerende rol. Ook hier
bleek de mogelijkheid om elkaar te ontmoeten zeer belangrijk. "Toen het secretariaat
werd verplaatst, veranderde ook het netwerk. Er ontstonden nieuwe vriendschappelijke
relaties tussen medewerkers op dezelfde gang, terwijl eerdere relaties afbrokkelden. Bij
echte vriendschappen speelt de fysieke afstand een minder grote rol," vertelt Van de
Bunt. Verschil in opleiding of positie vormt eerder een reden dan een hinderpaal om een
vriendschappelijke relatie op het werk aan te gaan. In echte vriendschappen trof Van de
Bunt deze formele verschillen juist niet vaak aan. "Wellicht in beide gevallen uit
strategische overwegingen", aldus Van de Bunt.
Niet zomaar een vriend
Neutrale relaties veranderen vrij gemakkelijk in een vriendschappelijke relatie. De
overgang naar echte vriendschap gaat aanmerkelijk langzamer. De stap om een vriendschap
aan te gaan, is blijkbaar niet makkelijk gezet. "We noemen iemand niet zomaar onze
vriend. Wij Nederlanders hebben een strenge definitie van vriendschap," aldus Van de
Bunt.
Werkelijkheidswaarde
Van de Bunt gaat een stap verder dan veel bestaand sociologisch onderzoek naar netwerken
in Nederland. Hij verzamelde echte gegevens in werkelijk bestaande netwerken, die hij
vervolgens gebruikte in een simulatiestudie. "Ik heb drie maanden in het ziekenhuis
meegedraaid, compleet met verpleegkostuum, om vertrouwen te cre?ren. Het is niet niks om
over naaste collega’s of meerderen openhartig te zijn. Wie reken je tot je vrienden
en waarom? Dat meedraaien heeft me betrouwbare resultaten opgeleverd," zegt Van de
Bunt. "De bestaande theoretische modellen kunnen dankzij mijn methode statistisch
worden getoetst aan de praktijk. Wellicht kunnen er in de toekomst voorspellingen mee
worden gedaan," zegt de promovendus.
Curriculum vitae
Gerhard van de Bunt (Putten, 1967) studeerde in 1993 als socioloog af aan de
Rijksuniversiteit Groningen. Zijn onderzoek maakt deel uit van een veelomvattend en
langdurig onderzoek naar netwerken in organisaties in Nederland. Het is mede gefinancierd
door het Interuniversity Centre for Social Science Theory and Methodology in Groningen.
Momenteel werkt hij als universitair docent bij de vakgroep Methoden en Technieken van de
Faculteit der Sociaal-culturele Wetenschappen aan de Vrije Univeriteit Amsterdam. De
volledige titel van zijn proefschrift luidt: Friends by Choice: an actor-orientated
statistical network model for friendship networks trough time. Promotores zijn
prof.dr. T.A.B. Snijders en prof.dr. W. Sodeur.
Noot voor de pers
Voor meer informatie: drs. Gerhard van de Bunt, telefoon (020) 444 68 68 (werk). E-mail: gg.vd_bunt@scw.vu.nl (werk).
Sitemap HTML || Sitemap XML
|
